Embargo na Rosję — praktyczny przewodnik dla firm eksportujących i importujących

Embargo na Rosję to nie tylko temat medialny — to zestaw konkretnych zakazów prawnych, które obowiązują Twoją firmę z mocy rozporządzeń Unii Europejskiej, bezpośrednio i bez potrzeby żadnej krajowej implementacji. Jeśli eksportujesz towary, importujesz surowce albo planujesz sprzedaż do klientów w krajach trzecich, musisz wiedzieć, które produkty są zakazane i jak to zweryfikować, zanim towar trafi na odprawę celną.

Ten artykuł wyjaśnia, czym jest embargo sektorowe, jak odróżnić je od sankcji osobowych, które kategorie towarów są objęte zakazem, i jak krok po kroku sprawdzić Twój konkretny produkt w oficjalnych narzędziach UE.

Stan prawny na dzień: 2026-05-20.

TL;DR — najważniejsze w 60 sekund

• Embargo to zakaz handlu określonymi towarami lub usługami — odróżnij je od sankcji osobowych (zamrożenie aktywów konkretnych osób z listy). Oba mechanizmy działają równolegle.¹
• Podstawa prawna embarga na Rosję to przede wszystkim Rozporządzenie Rady (UE) nr 833/2014 z 31 lipca 2014 r., nowelizowane przez wszystkie 20 pakietów sankcji.¹
• Embargo obejmuje m.in.: towary i technologie podwójnego zastosowania (dual-use), zaawansowane technologie wojskowe, towary luksusowe, surowce energetyczne (import ropy i gazu), stal i żelazo.¹
• Kod CN (Nomenklatura Scalona) to 8-cyfrowy identyfikator towaru — jego znajomość pozwala jednoznacznie ustalić, czy Twój produkt jest objęty zakazem. Sprawdzasz go w bazie TARIC Komisji Europejskiej.²
• Od 11. pakietu (23 czerwca 2023 r.) obowiązuje klauzula „No re-export to Russia" — eksporter z UE musi uzyskać od kupującego w państwie trzecim pisemne oświadczenie, że towar nie trafi do Rosji.³⁴
• Za naruszenie embarga grozi kara pieniężna do 20 000 000 zł nakładana przez Szefa Krajowej Administracji Skarbowej,⁵ a od 2024 r. — także odpowiedzialność karna na mocy Dyrektywy (UE) 2024/1226.⁶

Czym jest embargo i czym różni się od sankcji osobowych

Słowo „sankcje" obejmuje w rzeczywistości dwa odrębne mechanizmy prawne, które często mylone są nawet przez osoby zajmujące się compliance. Warto je od siebie oddzielić, bo naruszenie każdego z nich wiąże się z inną procedurą weryfikacji i innym zakresem odpowiedzialności.

Sankcje osobowe (ang. individual/targeted sanctions) polegają na zamrożeniu środków finansowych i zasobów gospodarczych konkretnych osób fizycznych lub podmiotów wymienionych z nazwy na liście sankcyjnej. Jeżeli Twój kontrahent figuruje na tej liście, nie możesz z nim zawierać żadnych transakcji — niezależnie od rodzaju towaru czy usługi. Podstawa prawna tych sankcji to Rozporządzenie Rady (UE) nr 269/2014 z 17 marca 2014 r.⁷

Embargo (sankcje sektorowe) działa inaczej: zakazuje handlu określonymi kategoriami towarów lub usług — niezależnie od tego, czy Twój kontrahent figuruje na jakiejkolwiek liście. Nawet jeśli kupujący to firma niezwiązana z Rosją żadnym wpisem na liście, transakcja obejmująca zakazany towar jest nielegalna. Podstawa prawna embarga na Rosję to Rozporządzenie Rady (UE) nr 833/2014 z 31 lipca 2014 r.¹

W praktyce oba mechanizmy trzeba sprawdzać jednocześnie i niezależnie: najpierw weryfikujesz kontrahenta na listach (czy jest osobą lub podmiotem objętym sankcjami), a potem sprawdzasz towar lub usługę (czy transakcja jest w ogóle dozwolona, niezależnie od strony). Pominięcie któregokolwiek z tych kroków to potencjalne naruszenie sankcji.

Podstawa prawna embarga na Rosję

Głównym aktem regulującym embargo na towary i usługi w relacjach z Rosją jest Rozporządzenie Rady (UE) nr 833/2014 z dnia 31 lipca 2014 r. dotyczące środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainę (CELEX 32014R0833).¹ Rozporządzenie weszło w życie niemal równocześnie z aneksją Krymu przez Rosję i przez lata było rozbudowywane kolejnymi pakietami sankcji.

Rozporządzenie unijne ma bezpośrednie stosowanie we wszystkich państwach członkowskich — nie wymaga implementacji do prawa krajowego i obowiązuje od dnia wejścia w życie, tak samo w Polsce, jak we Francji czy Niemczech.⁸ Oznacza to, że nie możesz zasłaniać się brakiem krajowego przepisu: jeżeli Rozporządzenie 833/2014 zakazuje danej transakcji, zakaz ten obowiązuje Twoją firmę wprost z tekstu unijnego aktu.

Do maja 2026 r. UE uchwaliła łącznie 20 pakietów sankcji wobec Rosji, z których każdy kolejny rozszerzał zakres embarga — dodając nowe kategorie towarów, nowe kody CN i nowe zakazy usługowe.⁹ Ostatni, 20. pakiet, wszedł w życie 23 kwietnia 2026 r. Oznacza to, że lista zakazanych towarów znacząco wykracza poza to, co zawierał pierwotny tekst rozporządzenia z 2014 r. — weryfikacja przeprowadzona rok temu może być już nieaktualna.

Uzupełnieniem na poziomie krajowym jest Ustawa z dnia 13 kwietnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie przeciwdziałania wspieraniu agresji na Ukrainę oraz służących ochronie bezpieczeństwa narodowego (Dz.U. 2022 poz. 835),¹⁰ która wprowadza krajową listę sankcyjną i krajowy system kar. Polskie przepisy nie zastępują unijnego rozporządzenia — działają obok niego, uzupełniając go o krajowe mechanizmy egzekucji.

Więcej o kolejnych pakietach i ich chronologii znajdziesz w artykule Co zmieniają dla firm sankcje UE wobec Rosji?

Jakie kategorie towarów obejmuje embargo

Rozporządzenie 833/2014 i jego kolejne nowelizacje wyróżniają kilka wyraźnych kategorii towarów objętych zakazem. Kluczową zasadą jest to, że towary te są wymienione precyzyjnie w załącznikach do rozporządzenia, identyfikowanych przez kody CN (Nomenklatura Scalona) — 8-cyfrowe identyfikatory celne.¹¹ Poniżej omówiono główne kategorie.

Towary i technologie podwójnego zastosowania (dual-use)

Pojęcie dual-use (dosłownie: podwójne zastosowanie) oznacza produkty, które mają zastosowanie zarówno cywilne, jak i wojskowe. Klasyczny przykład: zaawansowane układy scalone stosowane w sprzęcie konsumenckim mogą być jednocześnie użyte w systemach naprowadzania rakiet. Rozporządzenie 833/2014 zakazuje sprzedaży, dostawy, przekazywania lub wywozu towarów i technologii dual-use — bezpośrednio lub pośrednio — na rzecz jakiejkolwiek osoby lub podmiotu w Rosji lub do wykorzystania w Rosji, jeżeli produkty te mogą być użyte do celów wojskowych.¹

Zakaz dotyczy nie tylko samego towaru, ale też powiązanych usług technicznych, finansowania i pośrednictwa. Jeżeli prowadzisz działalność w obszarze elektroniki, optoelektroniki, nawigacji, sensorów, napędów, robotyki lub oprogramowania do sterowania procesami — Twoja oferta może zawierać pozycje dual-use. Nie musisz produkować broni, żeby podlegać temu zakazowi.

Zaawansowane technologie i komponenty wojskowe

Embargo obejmuje szeroki zakres technologii o potencjale militarnym: elektronikę, komponenty półprzewodnikowe, drony i elementy systemów nawigacyjnych, a także sprzęt i wyposażenie wprost przeznaczone dla sił zbrojnych. Dla tej kategorii zakaz jest absolutny — nie istnieją derogacje ani licencje, które by go uchylały.

Towary luksusowe

Rozporządzenie 833/2014 zakazuje eksportu do Rosji towarów luksusowych powyżej progu wartościowego określonego w załączniku do rozporządzenia.¹ Katalog obejmuje m.in. pojazdy luksusowe, biżuterię, wyroby ze skóry i tkanin wysokiej klasy, dzieła sztuki, alkohol premium, zegarki i kosmetyki wysokiej klasy.

Jeżeli sprzedajesz towary, które mogłyby kwalifikować się jako luksusowe, konieczne jest sprawdzenie tekstu skonsolidowanego rozporządzenia 833/2014 na EUR-Lex lub w bazie TARIC pod kątem konkretnego kodu CN i obowiązujących progów wartościowych.²

Surowce energetyczne — embargo importowe

W tej kategorii kierunek zakazu jest odwrotny niż w poprzednich: to Polska i inne kraje UE nie mogą importować określonych surowców z Rosji. Zakaz importu obejmuje ropę naftową transportowaną drogą morską, produkty naftowe (z zastrzeżeniem etapowych wyłączeń dla ropy dostarczanej rurociągami), gaz ziemny (w tym LNG) oraz LPG.¹

Zakaz ten jest szczególnie istotny dla firm w sektorze energetycznym, handlu paliwami i logistyki. Natomiast firmy z innych branż, które kupują energię za pośrednictwem polskich dostawców, są od tego zakazu odizolowane — o ile sami nie zawierają bezpośrednich kontraktów surowcowych z rosyjskimi podmiotami.

Stal i żelazo

Embargo importowe obejmuje też rosyjskie produkty z żelaza i stali: rury, pręty, kształtowniki i inne wyroby hutnicze.¹ Dla polskich firm z branży budowlanej, produkcyjnej i metalowej, które mogły historycznie importować tanie wyroby stalowe ze Wschodu, oznacza to konieczność weryfikacji łańcucha dostaw — zwłaszcza gdy surowiec przechodzi przez kraje trzecie i może mieć rosyjskie pochodzenie.

Zakazy w sektorze usług

Embargo nie ogranicza się do towarów. Artykuł 5n Rozporządzenia 833/2014 wprowadza zakaz świadczenia szeregu usług na rzecz rządu rosyjskiego i podmiotów z siedzibą w Rosji.¹² Zakaz obejmuje m.in. usługi doradztwa biznesowego, rachunkowości i audytu, public relations, zarządzania i konsultingu, a także sprzedaż i transfer oprogramowania do zarządzania przedsiębiorstwem i oprogramowania do projektowania przemysłowego.¹²

W zakresie usług transportowych: rosyjskie ciężarówki i naczepy mają zakaz wjazdu na terytorium UE, a rosyjskie statki pod własną banderą nie mogą zawijać do portów UE.¹³

Embargo eksportowe a importowe

Zanim sprawdzisz swój towar, musisz wiedzieć, w którym kierunku obowiązuje zakaz. Embargo na Rosję nie jest jednostronne.

Embargo eksportowe zakazuje wysyłania towarów z UE do Rosji. Dotyczy przede wszystkim towarów dual-use, zaawansowanych technologii, sprzętu wojskowego, towarów luksusowych i szerokiej gamy produktów przemysłowych. Jako eksporter z siedzibą w Polsce lub firma pośrednicząca w eksporcie, odpowiadasz za przestrzeganie tego zakazu.

Embargo importowe zakazuje wwożenia określonych towarów z Rosji do UE. Dotyczy głównie surowców energetycznych (ropa, gaz, LNG), produktów metalurgicznych (stal, żelazo), wybranych surowców chemicznych i rolnych. Jako importer musisz sprawdzić nie tylko tożsamość sprzedającego, ale też kraj pochodzenia towaru — nawet jeśli kupujesz od pośrednika zarejestrowanego poza Rosją.

Oba rodzaje zakazu działają na poziomie transakcji i nie zależą od siedziby Twojej firmy na terytorium UE — wystarczy, że transakcja ma związek z UE (strona z UE, towar przez UE, płatność przez bank z UE). Szczegółowe omówienie sankcji w obu kierunkach znajdziesz w artykule Jakie sankcje obowiązują wobec Rosji i co to oznacza dla Twojej firmy?

Jak sprawdzić, czy Twój towar jest objęty — kod CN i baza TARIC

Tu przechodzimy do części praktycznej. Weryfikacja, czy konkretny towar podlega zakazowi, odbywa się przez dwa etapy: ustalenie kodu CN produktu i sprawdzenie go w odpowiednim narzędziu.

Co to jest kod CN?

Kod CN (Nomenklatura Scalona, Combined Nomenclature) to 8-cyfrowy numer identyfikujący każdy rodzaj towaru dla celów celnych. Jest stosowany we wszystkich państwach UE. Pierwsze 4 cyfry to pozycja taryfowa (wyróżnia ogólną grupę produktów), kolejne cyfry precyzują podkategorię. Przykład: ogólna kategoria rur stalowych to pozycja 7304–7306, a konkretny typ rury stalowej bezszynowej to pełny 8-cyfrowy kod CN wyróżniający ten produkt.¹¹

Kod CN znajdziesz w dokumentach handlowych i celnych swojego towaru: fakturze eksportowej, świadectwie pochodzenia, zgłoszeniu celnym SAD. Jeśli nie wiesz, jaki kod przypisać do swojego produktu, możesz skonsultować się z agencją celną lub skorzystać z klasyfikatora w bazie TARIC.

Co to jest baza TARIC?

TARIC (ang. Tariff Integrated Community, Zintegrowana Taryfa Celna Wspólnot Europejskich) to oficjalna baza Komisji Europejskiej, która łączy taryfę celną UE z wszystkimi ograniczeniami handlowymi wynikającymi z obowiązującego prawa — w tym z zakazami sankcyjnymi.² Wpisując kod CN produktu w wyszukiwarce TARIC, otrzymujesz informację o tym, czy i jakie ograniczenia dotyczą eksportu lub importu tego towaru, w tym czy jest objęty zakazem wynikającym z sankcji wobec Rosji.

Narzędzie jest dostępne bezpłatnie pod adresem: https://ec.europa.eu/taxation_customs/dds2/taric/taric_consultation.jsp²

Jak przeprowadzić weryfikację krok po kroku

1. Ustal kod CN swojego towaru. Użyj dokumentów celnych lub klasyfikatora TARIC — wpisz nazwę produktu i przejdź przez drzewo kategorii, żeby znaleźć właściwy 8-cyfrowy kod.
2. Wejdź na stronę TARIC i wpisz kod CN w polu wyszukiwania. Wybierz kierunek: eksport (do krajów trzecich, w tym Rosji) lub import (z krajów trzecich, w tym Rosji). Jako kraj wskaż Rosję (RU).
3. Sprawdź wyniki. TARIC wyświetli aktualną taryfę celną, stawki oraz — co najważniejsze — wszelkie ograniczenia handlowe, w tym zakazy wynikające z sankcji wobec Rosji. Jeżeli zakaz istnieje, zobaczysz odpowiedni odnośnik do rozporządzenia UE.
4. Sprawdź też bezpośrednio tekst rozporządzenia 833/2014 na EUR-Lex. Kody CN zawarte są w załącznikach do rozporządzenia i jego nowelizacji.¹¹ TARIC aktualizuje się po każdym nowym pakiecie sankcji — warto jednak potwierdzić aktualność przez bezpośredni dostęp do skonsolidowanego tekstu rozporządzenia.
5. Udokumentuj weryfikację. Zapisz datę sprawdzenia, kod CN, wynik (zakaz / brak zakazu) i wersję TARIC lub tekst rozporządzenia, na którym się oparłeś. To Twój dowód należytej staranności w razie kontroli.

Ryzyko reeksportu przez kraje trzecie i klauzula „No re-export"

Jednym z kluczowych wyzwań w stosowaniu embarga jest to, że Rosja posiada sprawnie działające szlaki obejścia sankcji przez kraje trzecie — towary zakazane trafiają tam przez kraje trzecie, nierzadko po zmianie dokumentacji i kraju pochodzenia. UE odpowiedziała na to narzędziem prawnym: klauzulą „No re-export to Russia".

Czym jest klauzula „No re-export to Russia"?

Od 11. pakietu sankcji, przyjętego 23 czerwca 2023 r., eksporterzy z UE mają obowiązek uzyskania od kupującego w państwie trzecim pisemnego oświadczenia, że określone towary nie zostaną reeksportowane do Rosji ani Białorusi. Podstawa prawna to art. 12g Rozporządzenia 833/2014, wprowadzony przez 11. pakiet jako narzędzie przeciwdziałania obejściu sankcji.³⁴

Klauzula dotyczy określonych kategorii towarów — w szczególności towarów dual-use i pozycji z listy Common High Priority Items (towary o strategicznym znaczeniu, które były masowo wykorzystywane do obejścia embarga).[^src28]

Dlaczego to dotyczy Cię nawet przy sprzedaży do Kazachstanu czy Turcji?

Jeżeli eksportujesz towar objęty obowiązkiem klauzuli do firmy w kraju trzecim, musisz:

• zamieścić w umowie handlowej klauzulę zakazującą reeksportu do Rosji (wraz z mechanizmem sankcji kontraktowej za naruszenie),
• uzyskać pisemne oświadczenie kupującego potwierdzające, że zna ten zakaz i go akceptuje,
• powiadomić właściwy organ krajowy w razie wykrycia naruszenia.

Odpowiedzialność spoczywa po stronie eksportera — nawet jeżeli sam nie wysyłasz towaru do Rosji. Jeśli brakuje klauzuli, lub okaże się, że kupujący naruszył zakaz i eksporter wiedział albo powinien był wiedzieć o ryzyku reeksportu, naruszenie embarga obciąża Twoją firmę.

Komisja Europejska wskazuje na istnienie krajów trzecich, które stworzyły szczególnie wysokie ryzyko obejścia sankcji — są to kraje graniczące z Rosją lub tradycyjnie z nią powiązane gospodarczo, przez które przechodzi znaczna część towarów trafiających ostatecznie do Rosji.¹⁴ Zanim wyślesz towar do państwa z tej grupy ryzyka, upewnij się, że masz kompletną dokumentację klauzuli no re-export i przeprowadziłeś rozszerzoną weryfikację kontrahenta.

Kary za naruszenie embarga

Naruszenie embarga to poważne ryzyko prawne i finansowe. Poniższa tabela zestawia główne rodzaje naruszeń i sankcje grożące za nie na gruncie polskiego i unijnego prawa.

Organem nakładającym kary administracyjne jest Szef Krajowej Administracji Skarbowej.¹⁵ Odpowiedzialność karna należy do obszaru prawa krajowego — w Polsce trwa proces legislacyjny implementujący Dyrektywę (UE) 2024/1226 z dnia 24 kwietnia 2024 r.⁶ Termin implementacji dyrektywy upłynął 20 maja 2025 r.¹⁷

Ważne: kara pieniężna grozi niezależnie od tego, czy naruszenie było umyślne. Dyrektywa 2024/1226 rozróżnia naruszenie umyślne (surowsza kwalifikacja karna) od nieumyślnego, ale na gruncie prawa administracyjnego kluczowe jest, czy firma wykazała należytą staranność — i czy ją udokumentowała. Szczegółową analizę kar znajdziesz w artykule Jakie kary grożą za naruszenie sankcji w Polsce i UE?

Co konkretnie zrobić — 6 kroków

Poniżej minimalny zakres działań dla firmy, która eksportuje lub importuje towary w jakimkolwiek punkcie styku z Rosją lub krajami trzecimi, przez które towar mógłby do Rosji trafić.

1. Ustal kody CN wszystkich towarów, którymi handlujesz. Nie odkładaj tego do momentu odprawy celnej — zrób to proaktywnie, dla każdej pozycji w Twoim katalogu produktów lub zamówieniach zakupowych.

2. Sprawdź każdy kod CN w bazie TARIC pod kątem ograniczeń eksportowych i importowych wobec Rosji.² Zrób to ponownie po każdym nowym pakiecie sankcji — lista zakazanych towarów rośnie z każdym pakietem.⁹

3. Zweryfikuj swoich kontrahentów na liście sankcyjnej UE. Nawet jeżeli towar nie jest objęty embargiem, transakcja z podmiotem figurującym na liście skonsolidowanej UE jest nielegalna. Sprawdź też właścicieli kontrahenta — jeżeli podmiot jest w ponad 50% własnością osoby z listy, sam podmiot też jest objęty sankcjami.¹⁸ Aktualna lista dostępna jest na stronie DG FISMA Komisji Europejskiej.¹⁹

4. Przy eksporcie do krajów trzecich — wprowadź klauzulę „No re-export" do umów handlowych. Dotyczy to wszystkich kontraktów na towary objęte art. 12g rozp. 833/2014.⁴ Przechowuj podpisane oświadczenia kupujących razem z dokumentacją transakcji.

5. Skontroluj łańcuch dostaw przy imporcie. Kraj fakturowania to nie to samo co kraj pochodzenia towaru. Jeżeli importujesz produkty, których produkcja lub składniki mogą pochodzić z Rosji, zweryfikuj certyfikaty pochodzenia i sprawdź, czy towar nie jest objęty embargiem importowym.

6. Udokumentuj każdy krok weryfikacji. Zapisz datę, kod CN, wynik sprawdzenia w TARIC, wynik weryfikacji kontrahenta, treść klauzuli no re-export (jeśli dotyczy). Dokumentacja to Twój dowód należytej staranności w razie kontroli Krajowej Administracji Skarbowej.

Jak Sanqto może pomóc

Sanqto to oprogramowanie do sanction screening instalowane w infrastrukturze Twojej firmy — dane kontrahentów nie opuszczają Twojej sieci. System automatycznie weryfikuje kupujących, dostawców i pośredników na listach UE, OFAC i polskiej liście MSWiA, zwracając wynik w trzech stanach: MATCH, POSSIBLE lub CLEAR. Weryfikacja odbywa się bez konieczności ręcznego śledzenia aktualizacji list po każdym nowym pakiecie sankcji. Do każdej weryfikacji generowany jest wpis do rejestru trafień — gotowy do okazania w razie kontroli Szefa KAS. W pakiecie wdrożeniowym znajdziesz też wzory klauzul no re-export, politykę sankcyjną i instrukcje stanowiskowe. Jeśli prowadzisz działalność w branży, w której ryzyko sankcyjne jest szczególnie istotne, przeczytaj o specyfice weryfikacji dla biur podróży i OTA lub agencji nieruchomości.

Często zadawane pytania

Czy embargo na Rosję dotyczy mojej firmy, jeśli nie eksportuję bezpośrednio do Rosji?

Tak, jeżeli eksportujesz określone towary do krajów trzecich, z których towar może trafić do Rosji. Klauzula „No re-export" wynikająca z art. 12g Rozporządzenia 833/2014 nakłada obowiązek uzyskania pisemnego oświadczenia od kupującego w każdym państwie trzecim, jeżeli towar należy do kategorii objętych tym obowiązkiem.⁴ Ponadto, jeżeli Twój kontrahent jest podmiotem objętym sankcjami osobowymi (lista UE/MSWiA), transakcja jest zakazana niezależnie od kierunku i rodzaju towaru.⁷

Jak często muszę aktualizować weryfikację TARIC?

Nie ma ustawowego okresu ważności weryfikacji TARIC, ale praktyka compliance zaleca powtarzanie sprawdzenia po każdym nowym pakiecie sankcji.⁹ W latach 2022–2026 pakiety wchodziły w życie kilkakrotnie rocznie. Najbezpieczniejsze podejście: weryfikacja przy każdej nowej transakcji lub co najmniej po każdym nowym pakiecie. TARIC aktualizuje się automatycznie po wejściu w życie nowych przepisów.²

Czy importowanie rosyjskich surowców przez pośrednika z kraju trzeciego omija embargo?

Nie. Embargo importowe stosuje się do towaru według jego kraju pochodzenia, a nie kraju fakturowania. Jeżeli towar pochodzi z Rosji, a zakaz importu go obejmuje, pośrednictwo firmy z Kazachstanu, Turcji czy ZEA nie zmienia statusu prawnego transakcji. Dostawca z kraju trzeciego, który reeksportuje rosyjskie surowce, sam narusza sankcje — ale ryzyko prawne po stronie importera z UE pozostaje, jeżeli kupujący z UE wiedział lub powinien był wiedzieć o rosyjskim pochodzeniu towaru.

Czy zakaz usług dotyczy też oprogramowania sprzedawanego przez internet?

Tak. Artykuł 5n Rozporządzenia 833/2014 zakazuje sprzedaży i transferu oprogramowania do zarządzania przedsiębiorstwem i oprogramowania do projektowania przemysłowego na rzecz podmiotów z siedzibą w Rosji.¹² Zakaz stosuje się niezależnie od kanału sprzedaży — w tym do licencji dystrybuowanych przez internet lub SaaS.

Co grozi, jeśli naruszę embargo nieumyślnie?

Kara administracyjna do 20 000 000 zł może zostać nałożona niezależnie od umyślności.⁵ Kluczowe znaczenie ma to, czy firma udowodni należytą staranność: systematyczną weryfikację kontrahentów i towarów, dokumentację wyników oraz wdrożone procedury. Dyrektywa (UE) 2024/1226 wprowadza wprost odpowiedzialność karną za umyślne naruszenia — po jej implementacji w Polsce osoby fizyczne (w tym członkowie zarządu) mogą odpowiadać karnie za świadome naruszenia.⁶

Czy muszę sprawdzać każdego klienta, czy tylko tych z Rosji?

Weryfikację sankcyjną (czy kontrahent figuruje na liście) powinieneś przeprowadzać dla każdego kontrahenta, niezależnie od kraju siedziby — lista sankcji UE obejmuje też podmioty zarejestrowane poza Rosją. W zakresie embarga towarowego: zakaz eksportu do Rosji dotyczy bezpośrednich transakcji z Rosją; obowiązek klauzuli no re-export rozszerza tę odpowiedzialność na eksport do krajów trzecich, jeżeli istnieje ryzyko reeksportu. Jeśli nie masz pewności, czy Twoja firma w ogóle podlega obowiązkowi sanction screening, przeczytaj: Czy moja firma musi prowadzić sanction screening?

Podstawa prawna

Stan prawny na dzień: 2026-05-20.

• Rozporządzenie Rady (UE) nr 833/2014 z dnia 31 lipca 2014 r. dotyczące środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainę — CELEX 32014R0833

• Rozporządzenie Rady (UE) nr 269/2014 z dnia 17 marca 2014 r. w sprawie środków ograniczających w odniesieniu do działań podważających integralność terytorialną, suwerenność i niezależność Ukrainy lub im zagrażających — CELEX 32014R0269

• Ustawa z dnia 13 kwietnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie przeciwdziałania wspieraniu agresji na Ukrainę oraz służących ochronie bezpieczeństwa narodowego (Dz.U. 2022 poz. 835) — ISAP / ELI

• Dyrektywa (UE) 2024/1226 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 24 kwietnia 2024 r. w sprawie definicji przestępstw i kar w odniesieniu do naruszenia środków ograniczających Unii i ułatwiania takich naruszeń — CELEX 32024L1226

• Projekt implementacji dyrektywy 2024/1226 w Polsce — projekt implementacyjny w toku procesu legislacyjnego (stan: maj 2026); śledź postęp na legislacja.rcl.gov.pl

• DG FISMA — strona sankcji wobec Rosji: finance.ec.europa.eu — chronologia pakietów, FAQ, pliki list

• TARIC Consultation (Komisja Europejska): ec.europa.eu/taxation_customs/dds2/taric/taric_consultation.jsp — baza do weryfikacji kodów CN

• Polska lista sankcyjna MSWiA: gov.pl/web/mswia

• DG FISMA — FAQ „No re-export to Russia" clause: finance.ec.europa.eu/publications/no-re-export-russia-clause_en

• DG FISMA — FAQ „Provision of services" (art. 5n): finance.ec.europa.eu/publications/provision-services_en

Footnotes

Informacja, nie porada prawna. Niniejszy artykuł ma charakter informacyjny i edukacyjny. Nie stanowi porady prawnej. Stan prawny na dzień: 2026-05-20. Konkretne obowiązki Twojej firmy zależą od profilu działalności i wymagają indywidualnej oceny — w razie wątpliwości skonsultuj się z prawnikiem lub doradcą compliance.