FATF konsultuje wytyczne do zaostrzonej Rekomendacji 16 o transparentności płatności

W skrócie

• Co: FATF uruchomiła konsultacje publiczne projektu wytycznych wdrożeniowych do zrewidowanej Rekomendacji 16 dotyczącej transparentności płatności.
• Kto wprowadza: Financial Action Task Force (FATF / GAFI) — organ ustanawiający globalne standardy AML.
• Status / termin: konsultacje otwarte, uwagi można zgłaszać do 21 sierpnia 2026 r.; pełne wdrożenie zmian R.16 przez wszystkie państwa oczekiwane do końca 2030 r.

Co się zmienia

FATF opublikowała do konsultacji projekt wytycznych wspierających wdrożenie zaostrzonego standardu Rekomendacji 16 (R.16), uzgodnionego już w czerwcu 2025 r. Zrewidowana R.16 dostosowuje wymogi dotyczące informacji towarzyszących przelewom transgranicznym do zmian, jakie zaszły na rynku płatności, i ma zwiększyć bezpieczeństwo międzynarodowego systemu płatniczego — m.in. przez większą przejrzystość danych oraz narzędzia chroniące przed oszustwami i błędami. Konsultacje zostały zatwierdzone na plenarnym posiedzeniu FATF w dniach 17–19 czerwca 2026 r. i formalnie uruchomione około 1 lipca 2026 r., na początku prezydencji brytyjskiej w FATF. To etap konsultacyjny — projekt wytycznych ma pomóc instytucjom w praktycznym stosowaniu już przyjętego standardu, a nie wprowadza nowego prawa.

Kogo dotyczy

Wytyczne adresowane są do instytucji finansowych na całym świecie — niezależnie od modelu biznesowego i skali działania — oraz do operatorów systemów płatniczych. FATF zaprasza do zgłaszania uwag także przedstawicieli społeczeństwa obywatelskiego i środowiska badawczego. Pośrednio dotyczy to również krajowych regulatorów, którzy będą musieli wdrożyć zrewidowany standard R.16 do lokalnych przepisów i wymagań nadzorczych.

Co to znaczy dla firm spoza sektora finansowego

To dokument techniczny dla banków i operatorów systemów płatniczych — firma spoza sektora finansowego (np. z turystyki, e-commerce czy nieruchomości) nie dostaje tu żadnego nowego, bezpośredniego obowiązku sankcyjnego czy AML. Nie zmienia się zakres obowiązku sanction screening, który już dziś dotyczy wielu firm spoza finansów niezależnie od tej regulacji.

Efekt może być jednak odczuwalny pośrednio — jako klient banków i platform płatniczych. Zaostrzona R.16 zwiększa ilość danych, jakie muszą towarzyszyć płatnościom transgranicznym (np. pełne dane nadawcy i odbiorcy przelewu). Firmy prowadzące rozliczenia z kontrahentami zagranicznymi, w tym z branży e-commerce czy transportu, mogą w najbliższych latach zauważyć, że banki i procesory płatności proszą o więcej informacji przy przelewach zagranicznych lub wydłużają czas ich realizacji — to efekt wdrażania tego samego standardu przez instytucje finansowe, a nie nowy obowiązek nałożony wprost na firmę.

Co dalej

Konsultacje są otwarte do 21 sierpnia 2026 r. Po ich zakończeniu FATF opublikuje finalną wersję wytycznych, którą krajowi regulatorzy zaczną przekładać na lokalne wymogi wobec instytucji finansowych — z horyzontem pełnego wdrożenia do końca 2030 r. Warto śledzić, czy i kiedy polski nadzór (GIIF, KNF) wyda własne wytyczne dla banków w tym zakresie. Pełna treść ogłoszenia w źródle: FATF launches public consultation on guidance to increase payment transparency.